नयाँदिल्ली — भारतको विदेशी मुद्रा सञ्चिति हालसम्मकै उच्च विन्दुमा पुगेको छ। निरन्तर पूँजी प्रवाहसँगै अगस्ट २२ मा समाप्त भएको सातामा भारतको विदेशी मुद्रा सञ्चिति ७२९ अर्ब ३३ करोड अमेरिकी डलर पुगेको भारतीय रिजर्भ बैंक (RBI) को तथ्यांकले देखाएको छ।
अघिल्लो साताको तुलनामा उक्त अवधिमा भारतको विदेशी मुद्रा सञ्चिति करिब ५.४ अर्ब डलरले बढेको हो। यससँगै भारतको विदेशी मुद्रा सञ्चिति लगातार आठौँ साता वृद्धि भएको छ।
विदेशी मुद्रा सञ्चितिमा भएको निरन्तर वृद्धिलाई भारतको बाह्य क्षेत्रको मजबुतीका रूपमा हेरिएको छ। पर्याप्त विदेशी मुद्रा भण्डारले आयात भुक्तानी, अन्तर्राष्ट्रिय ऋण दायित्व तथा विदेशी विनिमय बजारमा उत्पन्न हुन सक्ने दबाब व्यवस्थापन गर्न भारतलाई थप क्षमता प्रदान गर्छ।
पूँजी प्रवाहले बढायो सञ्चिति
भारतमा विदेशी लगानी तथा अन्य माध्यमबाट पूँजी प्रवाह बढ्नु सञ्चिति वृद्धिको प्रमुख कारणमध्ये एक हो। त्यसबाहेक अमेरिकी डलरको विनिमय दरमा हुने उतारचढाव तथा रिजर्भ बैंकको विदेशी मुद्रा व्यवस्थापनले पनि सञ्चितिको डलर मूल्यमा प्रभाव पार्न सक्छ।
पछिल्ला वर्षहरूमा भारतको विदेशी मुद्रा सञ्चिति उल्लेख्य रूपमा विस्तार हुँदै आएको छ। विश्व अर्थतन्त्रमा अनिश्चितता, व्यापारिक तनाव तथा भूराजनीतिक जोखिम बढिरहेका बेला ठूलो विदेशी मुद्रा भण्डारले भारतलाई बाह्य आर्थिक झट्का सामना गर्न थप ‘कुशन’ प्रदान गर्छ।
तेल आयातका लागि महत्वपूर्ण सुरक्षा कवच
कच्चा तेल तथा अन्य प्रमुख वस्तुको आयातमा ठूलो रकम खर्च गर्ने भारतका लागि उच्च विदेशी मुद्रा सञ्चिति विशेष रूपमा महत्वपूर्ण मानिन्छ। अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको मूल्य बढ्दा आयात बिलमा पर्ने अतिरिक्त दबाब व्यवस्थापन गर्न ठूलो विदेशी मुद्रा भण्डारले सहयोग पुर्याउन सक्छ।
भारतको विदेशी मुद्रा सञ्चिति दक्षिण एसियाका अन्य अर्थतन्त्रको तुलनामा पनि निकै ठूलो छ। उच्च विदेशी मुद्रा भण्डारसँगै भारतले उत्पादन, पूर्वाधार, डिजिटल अर्थतन्त्र तथा प्रत्यक्ष वैदेशिक लगानी विस्तारमा जोड दिइरहेको छ।
विदेशी मुद्रा सञ्चितिको नयाँ कीर्तिमानले भारतको आर्थिक आकारसँगै बाह्य क्षेत्रको वित्तीय लचिलोपन र सम्भावित अन्तर्राष्ट्रिय आर्थिक जोखिम सामना गर्ने क्षमतालाई समेत संकेत गरेको छ।
मिडिया डबली डट कम २०७३ श्रावण १ गतेबाट डबली नेटवर्क्स प्रा. लि द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो । अनुसन्धान र खोजमुलक समाचारलाई प्राथामिकता राख्ने यस पोर्टलमा सम्प्रेषित समाचारलाई कपि गरि अन्य साइटमा जस्ताको तस्तै राख्न पूर्ण रुपमा निषेध गरिएको छ । कुनै समाचार कपि गर्ने र अनिवार्य रुपमा ब्याक्लिंक नदिएको पाइएमा प्रचलित साइबर कानुन अनुसार कारवाहि गरिने जानाकारी गराइन्छ ।