पाकिस्तानमा रहेका अफगान शरणार्थीविरुद्धको निष्कासन अभियान जारी रहँदा हजारौँ अफगान नागरिक आफ्नो देश फर्किन बाध्य भइरहेका छन्। लामो समयदेखि पाकिस्तानमा शरण लिँदै आएका अफगान परिवारमाथि सरकारको कडा नीतिले मानवीय संकट थप गहिरिने चिन्ता बढेको छ।

पाकिस्तानले अवैध रूपमा बसेका विदेशी नागरिकलाई आफ्नो देश फर्काउने अभियानअन्तर्गत अफगान नागरिकमाथि विशेष निगरानी र कारबाही गर्दै आएको छ। यस क्रममा पक्राउ, हिरासत र सीमाबाट फिर्ता पठाउने घटनाहरू बढेका छन्।

अफगानिस्तानमा लामो समयदेखि जारी राजनीतिक तथा आर्थिक अस्थिरताका कारण धेरै शरणार्थीका लागि स्वदेश फर्किनु सहज छैन। विशेषगरी महिला, बालबालिका, वृद्धवृद्धा तथा आर्थिक रूपमा कमजोर परिवारहरूका लागि सुरक्षित पुनःस्थापना ठूलो चुनौती बन्न सक्छ।

पाकिस्तानमा वर्षौँदेखि बस्दै आएका कतिपय अफगान परिवारको शिक्षा, रोजगारी र सामाजिक सम्बन्धसमेत त्यहीँ स्थापित भइसकेको छ। अचानक निष्कासन हुँदा उनीहरूलाई आफ्नो सम्पत्ति, रोजगारी र जीवनयापनको आधार गुमाउने जोखिम हुन्छ।

मानवीय संस्थाहरूले पनि स्वदेश फर्काइएका परिवारको सुरक्षा र आधारभूत आवश्यकताका विषयमा चिन्ता व्यक्त गर्दै आएका छन्। अफगानिस्तान फर्किएपछि पर्याप्त आवास, रोजगारी, स्वास्थ्य सेवा र शिक्षा उपलब्ध गराउन कठिन हुने अवस्था रहेको बताइन्छ।

पाकिस्तानले भने आफ्नो निर्णयलाई राष्ट्रिय सुरक्षा, कानुनी व्यवस्था र अवैध बसोबास नियन्त्रणसँग जोडेको छ। लामो समयदेखि ठूलो संख्यामा अफगान नागरिकलाई आश्रय दिँदै आएको पाकिस्तानले अब आफ्नो सीमाभित्र विदेशी नागरिकको उपस्थिति व्यवस्थित गर्नुपर्ने तर्क गर्दै आएको छ।

तर आलोचकहरूका अनुसार सामूहिक निष्कासनले सुरक्षा समस्या समाधान गर्नुको सट्टा सीमा क्षेत्रमा मानवीय र सुरक्षा चुनौती थप जटिल बनाउन सक्छ। पर्याप्त प्रक्रिया र सुरक्षा सुनिश्चित नगरी मानिसहरूलाई फर्काउँदा उनीहरू पुनः विस्थापनको चक्रमा पर्न सक्ने जोखिम रहन्छ।

अफगानिस्तानका लागि पनि ठूलो संख्यामा फर्किएका नागरिकको व्यवस्थापन चुनौतीपूर्ण हुनेछ। पहिले नै कमजोर अर्थतन्त्र र सीमित रोजगारीका अवसरबीच थप जनसंख्या व्यवस्थापन गर्नुपर्ने अवस्था सिर्जना हुनेछ।

पाकिस्तानको अभियानले दुई देशबीचको सम्बन्धमा समेत नयाँ तनाव सिर्जना गर्न सक्छ। शरणार्थी समस्या, सीमावर्ती सुरक्षा र आतंकवादसम्बन्धी आरोप–प्रत्यारोप पहिले नै संवेदनशील अवस्थामा रहेका बेला ठूलो संख्यामा अफगान नागरिकको निष्कासनले अविश्वास थप बढाउन सक्छ।

यसकारण अफगान शरणार्थीको सामूहिक निष्कासन केवल आप्रवासन व्यवस्थापनको विषय नभई मानवीय सुरक्षा, क्षेत्रीय स्थिरता र पाकिस्तान–अफगानिस्तान सम्बन्धसँग जोडिएको गम्भीर मुद्दा बनेको छ। - एजेन्सी 

मिडिया डबली डट कम २०७३ श्रावण १ गतेबाट डबली नेटवर्क्स प्रा. लि द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो । अनुसन्धान र खोजमुलक समाचारलाई प्राथामिकता राख्ने यस पोर्टलमा सम्प्रेषित समाचारलाई कपि गरि अन्य साइटमा जस्ताको तस्तै राख्न पूर्ण रुपमा निषेध गरिएको छ । कुनै समाचार कपि गर्ने र अनिवार्य रुपमा ब्याक्लिंक नदिएको पाइएमा प्रचलित साइबर कानुन अनुसार कारवाहि गरिने जानाकारी गराइन्छ ।

यो पनि

पाकिस्तानको भवलपुरमा हिन्दुका घरहरु भत्काइयो

पाकिस्तानको सिन्धमा ३८५ बालबालिकामाथि दुर्व्यवहारका घटना दर्ता

शिख समुदायलाई मुस्लिम धर्मगुरुको धम्की, गुरुद्वाराको जग्जा कब्जा गर्ने लक्ष्य

चमन प्रान्तमा अफगानी र पाकिस्तानी सेनाका बीच भिडन्त

चमन प्रान्तमा अफगानी र पाकिस्तानी सेनाबीच भिडन्त

पाकिस्तानी राज्यातंकविरुद्ध सिन्धमा प्रदर्शन, र्‍यालीमा सहभागी नै अपहरण