संयुक्त राज्य अमेरिकाले पाकिस्तानको लामो दूरीको ब्यालिस्टिक मिसाइल कार्यक्रममा संलग्न चार संस्थाहरूमाथि नयाँ प्रतिबन्ध लगाएको छ। यी संस्थाहरूमा राज्य-स्वामित्वमा रहेको नेशनल डेभलपमेन्ट कम्प्लेक्स (NDC) पनि सामेल छ। प्रतिबन्धले यी संस्थाहरूको अमेरिका-आधारित सम्पत्तिमा रोक लगाउने र अमेरिकी नागरिक तथा व्यवसायहरूले तिनीहरूसँग कुनै पनि प्रकारको व्यापार गर्न निषेध गर्नेछ। अमेरिकी राज्य विभागका अनुसार यो कदमले व्यापक विनाशकारी हतियारहरूको फैलावट रोक्न र पाकिस्तानको मिसाइल विकास कार्यक्रमले उत्पन्न गर्ने खतराहरूलाई सम्बोधन गर्न मद्दत गर्ने उद्देश्यले लिइएको हो।
पछिल्ला प्रतिबन्धहरूले पाकिस्तानको मिसाइल क्षमताको बढ्दो परिष्कृतताप्रति अमेरिकी चासोलाई अझ प्रष्ट बनाएको छ। यसले पाकिस्तानको मिसाइल प्रविधिको पहुँच दक्षिण एसियाको सीमाभन्दा बाहिर पुग्नसक्ने सम्भावनालाई औंल्याएको छ। पाकिस्तानको शाहीन-III मिसाइल, जसको दायरा २,७५० किलोमिटर छ, यसका लागि एक प्रमुख उदाहरण हो। यो प्रतिबन्धले पाकिस्तानको मिसाइल विकासलाई केही हदसम्म सुस्त बनाउने भए पनि चीनजस्ता सहयोगीहरूको मद्दतले यसलाई रोक्न नसकिने विशेषज्ञहरूले बताएका छन्।
अमेरिकाले पाकिस्तानको मिसाइल विकासमा चीनको सहयोगलाई पनि गम्भीर रूपमा हेरेको छ। चीनले पाकिस्तानलाई मिसाइल र आणविक प्रविधिमा सहयोग गर्दै आएको छ, र यो सम्बन्ध चीन-पाकिस्तान आर्थिक मार्ग (CPEC) ले अझ मजबुत बनाएको छ। अमेरिकी अधिकारीहरू चीनको यस क्षेत्रीय सैन्य र रणनीतिक प्रभावलाई आफ्नो हितविरुद्धको चुनौतीको रूपमा देखिरहेका छन्।
पाकिस्तानले अमेरिकी कदमको आलोचना गर्दै यसलाई पक्षपाती र असमान नीति भन्दै खारेज गरेको छ। पाकिस्तानको आणविक शस्त्रहरू र मिसाइल क्षमतामा चीनको सहयोगको बढ्दो निर्भरता क्षेत्रीय तनावलाई अझ बढाउने चेतावनी विशेषज्ञहरूले दिएका छन्। पाकिस्तानले गैर-प्रसार सन्धिमा हस्ताक्षर गर्न अस्वीकार गरेकाले यसले देशको अन्तर्राष्ट्रिय छविलाई थप जटिल बनाएको छ।
पछिल्लो प्रतिबन्धले पाकिस्तानको अर्थतन्त्रमा पनि चुनौती थपेको छ। राजनीतिक अस्थिरता र कमजोर अर्थव्यवस्थाको सामना गरिरहेको पाकिस्तानलाई यसले थप अन्तर्राष्ट्रिय एक्लोपनमा धकेल्न सक्छ। यद्यपि, प्रतिबन्धका बाबजुद चीनजस्ता सहयोगीहरूको मद्दतले पाकिस्तानको मिसाइल कार्यक्रमलाई पूर्ण रूपमा रोक्न कठिन हुने विश्लेषकहरूको भनाइ छ। अमेरिकी प्रतिबन्धहरूले यस्ता प्रविधिको विस्तारमा रोक लगाउने प्रयास गरे पनि यसले पाकिस्तानको रक्षात्मक क्षमतालाई छोटो अवधिमा सीमित मात्र असर गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।
यी प्रतिबन्धहरूले वाशिंगटनको रणनीतिक चासो र क्षेत्रीय स्थायित्वप्रतिको प्रतिबद्धतालाई प्रतिबिम्बित गर्छ। यसले पाकिस्तानका मिसाइल विकासहरू र तिनले उत्पन्न गर्न सक्ने सम्भावित खतराहरूमा अन्तर्राष्ट्रिय चासोलाई पुन: केन्द्रित गराएको छ। अमेरिका र चीनबीच बढ्दो प्रतिस्पर्धाका बीच यी घटनाक्रमले क्षेत्रीय र वैश्विक सुरक्षा सन्तुलनलाई थप प्रभावित गर्ने सम्भावना छ।
मिडिया डबली डट कम २०७३ श्रावण १ गतेबाट डबली नेटवर्क्स प्रा. लि द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो । अनुसन्धान र खोजमुलक समाचारलाई प्राथामिकता राख्ने यस पोर्टलमा सम्प्रेषित समाचारलाई कपि गरि अन्य साइटमा जस्ताको तस्तै राख्न पूर्ण रुपमा निषेध गरिएको छ । कुनै समाचार कपि गर्ने र अनिवार्य रुपमा ब्याक्लिंक नदिएको पाइएमा प्रचलित साइबर कानुन अनुसार कारवाहि गरिने जानाकारी गराइन्छ ।